Мазмұнға өту
ҚМЖ

ҚМЖ «Төртінші биліктің пайда болуы» — Қазақ тілі мен әдебиеті, 9‑сынып

«Төртінші биліктің пайда болуы» тақырыбы бойынша қысқа мерзімді жоспар, Қазақ тілі мен әдебиеті пәні, 9‑сынып. Оқу мақсаттары, сабақ мақсаттары және сабақтың басы ашық; толық жоспар мен Word файлы — тегін тіркелгеннен кейін.

  • Қазақ тілі мен әдебиеті
  • 9-сынып
  • Жаңартылды: 24.09.2026
Өз тақырыбыңызға ҚМЖ жасау

ТЕКСЕРІЛДІ _____________

____________________

Қазақ тілі мен әдебиеті пәні бойынша 9-сынып үшін қысқа мерзімді жоспар

Бөлім Бұқаралық ақпарат құралдары. Синтаксис
Мұғалімнің аты-жөні ____________________
Күні _____________
Сынып 9-сынып Қатысқандар: _____ Қатыспағандар: _____
Сабақ тақырыбы Төртінші биліктің пайда болуы
Осы сабақта қамтылатын оқу мақсаттары (бағдарламаға сілтеме) 9.4.4.3 Сабақтас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін ажырата білу, түрлендіріп қолдану
Сабақтың мақсаты
  • «Төртінші билік» ұғымын БАҚ контекстінде түсіндіре отырып, сабақтас құрмалас сөйлемдердің түрлерін (уақыт, себеп, шарт, мақсат, салыстыру) анықтауға байланысты мәтіндерді талдай алу.
  • БАҚ-та қолданылатын әртүрлі мағыналық түрдегі сабақтас құрмалас сөйлемдерді ажыратып, оларды берілген контекстке сәйкес түрлендіре (қысқарта, ауыстыра) алу.
  • «Төртінші билік» тақырыбына қатысты қысқа пікір (эссе) жазу барысында сабақтас құрмалас сөйлемдерді дұрыс қолдана алу.

Сабақ барысы: Бұл сабақта оқушылар «Төртінші билік» (БАҚ) тақырыбын зерделеу арқылы сабақтас құрмалас сөйлемдердің мағыналық түрлерін (уақыт, себеп, шарт, мақсат, салыстыру) ажыратуды, талдауды және түрлендіруді үйренеді. Сабақ қызығушылық ояту, жаңа білімді меңгеру, бекіту және рефлексия кезеңдерін қамтиды. Әр кезеңде жеке, жұптық және топтық жұмыс форматы қолданылады.

Сабақ кезеңі / Уақыты Мұғалім әрекеті (толық репликалар мен нұсқаулар) Оқушы әрекеті Бағалау (критерий • дескриптор • балл) Ресурстар
Сабақтың басы (5 мин)
Қызығушылық ояту (әдіс: қателікті табуға арналған сторителлинг)

«Сәлеметсіздер ме, балалар! Бүгін біз «Төртінші биліктің пайда болуы» тақырыбын қарастырамыз. Бірақ бастамас бұрын, мен сіздерге бір жаңалық тақырыбын оқып берейін. Назар аударыңыздар, мәтінде бір қызықты қате бар, оны тапқыңыз келе ме?»

(Мұғалім таратпадағы мәтінді оқиды): «БАҚ қоғамның төртінші билігі болып саналады, өйткені ол ақпарат таратады және қоғамдық пікір қалыптастырады, сондықтан оның рөлі өте маңызды. Бірақ оның пайда болуы ерте заманға сай келеді.»

Сұрақ: «Балалар, бұл сөйлемдегі қателік неде? Ол қандай синтаксистік құрылымда?» (Жауап: «өйткені» себеп болып тұр, ал «сондықтан» салдар болып тұр. Бір сөйлемде екеуі бірге қате қолданылған. Бұл сабақтас құрмалас сөйлемдердің дұрыс емес байланысуы).

Оқушылар мұғалімнің оқыған мәтінін тыңдайды. Жеке ойланады. Содан кейін қол көтере отырып, қателік туралы пікір білдіреді. Мүмкін жауаптар: «Бір сөйлемде «өйткені» мен «сондықтан» бірге қолданылған», «Бұл екі түрлі бағыныңқы сөйлемді бірге қосқандай», «Мағынасы бұзылып тұр». Дескриптор: Оқушы мәтіндегі қателікті (себеп пен салдар байланысқыз қосылуы) анықтай алады.
(Балл жоқ)
Таратпа (мәтін жабдықта).
ИИ-құрал: ChatGPT – қателігі бар мәтін үлгісін жасау үшін қолданылды.
Тіркелгеннен кейін ашылады: Сабақтың ортасы (20-25 мин) · Сабақтың соңы (5-10 мин) · Рефлексия (5 мин)

Материал иесіздендіріліп жарияланды: автордың аты-жөні мен мектептің атауы алынып тасталған.

Мұғалім анықтамалығында: 130 бұйрық бойынша ҚМЖ қалай жазылады: қадамдар, мысал, үлгі

Өз тақырыбыңызға жоспар керек пе?

Бұл жоспар Telly ҚМЖ генераторында жасалған. Пәнді, сыныпты және тақырыпты көрсетіңіз — бірнеше минутта өз жоспарыңызды аласыз: бағалау критерийлері, дескрипторлар және дайын тапсырмалармен, Word форматында.