Мазмұнға өту
ҚМЖ

ҚМЖ «Түр түзілудің механизмдері. Антропогенез кезеңдері» — Биология, 10‑сынып

«Түр түзілудің механизмдері. Антропогенез кезеңдері» тақырыбы бойынша қысқа мерзімді жоспар, Биология пәні, 10‑сынып. Оқу мақсаттары, сабақ мақсаттары және сабақтың басы ашық; толық жоспар мен Word файлы — тегін тіркелгеннен кейін.

  • Биология
  • 10-сынып
  • Жаңартылды: 24.09.2026
Өз тақырыбыңызға ҚМЖ жасау

ТЕКСЕРІЛДІ _____________

____________________

Биология пәні бойынша 10-сынып үшін қысқа мерзімді жоспар

Бөлім Эволюциялық даму
Мұғалімнің аты-жөні ____________________
Күні _____________
Сынып 10-сынып Қатысқандар: _____ Қатыспағандар: _____
Сабақ тақырыбы Түр түзілудің механизмдері. Антропогенез кезеңдері
Осы сабақта қамтылатын оқу мақсаттары (бағдарламаға сілтеме) түр түзілудің негізгі механизмдерін жіктеу; антропогенездің кезеңдерін атау
Сабақтың мақсаты
  • Оқушылар түр түзілудің аллопатриялық және симпатриялық механизмдерін ажыратып, мысалдармен түсіндіре алады.
  • Оқушылар антропогенездің негізгі кезеңдерін (австралопитек, түркітәрізді адам, еңбекқор адам, қазіргі ақылды адам) хронологиялық ретпен атай алады және әр кезеңнің ерекшеліктерін сипаттай алады.
  • Оқушылар топтық жұмыс барысында табиғи сұрыпталу мен түр түзілу арасындағы байланысты талдай отырып, өмірлік жағдайға қолдана алады (табиғи ғылымдық сауаттылық).
Интеграцияға арналған құндылық Бірлік пен ынтымақ

Сабақ барысы

Сабақ барысында оқушылар түр түзілудің негізгі механизмдері мен адамның эволюциялық даму кезеңдерімен танысады. Сабақ топтық және жұптық жұмыстарға, практикалық талдауға негізделеді. Әр кезеңде оқушылардың белсенді қатысуына, сыни ойлауына және өзара ынтымақтастығына баса назар аударылады. Құндылық интеграциясы ретінде «Бірлік пен ынтымақ» тақырыбы бойынша арнайы тапсырма орындалады.

Сабақ кезеңі / Уақыты Мұғалім әрекеті (толық репликалар мен нұсқаулар) Оқушы әрекеті Бағалау (критерий • дескриптор • балл) Ресурстар
Сабақтың басы (5 мин)
Қызығушылық ояту («Болжау» әдісі)
«Сәлеметсіздер ме, балалар! Бүгінгі сабағымызды бастамас бұрын, мен сіздерге бір жаңалықтан үзінді оқып беремін: «Ғалымдар Галапагос аралдарында бір қызылтүсті таспа құстың (Geospiza conirostris) популяциясында жаңа түрдің пайда болу процесін бақылап жатыр. Бұл құстардың бір тобы аралдың шығыс жағында, екінші топ батыс жағында өмір сүреді. Соңғы 10 жылда аралдың ортасында пайда болған табиғи кедергі (жаңа лава ағыны) осы екі топтың арақатынасын толығымен өзгертті.»

Сұрақ: Сіздердің ойыңызша, бұл жағдай қандай эволюциялық процеске әкелуі мүмкін? Жұппен 1 минут ойланып, болжамыңызды бөлісіңіз.»
Оқушылар жұптасып (12 оқушы – 6 жұп), берілген жаңалықты талдап, болжам жасайды. Мүмкін жауаптар: «Жаңа түр пайда болуы мүмкін», «Екі топ бір-бірінен оқшауланып, ген алмасу тоқтауы мүмкін», «Табиғи сұрыпталу әр топта әртүрлі жүреді». Дескриптор: Оқушы жаңалық контекстін түсініп, эволюциялық процеске қатысты негізді болжам жасайды.
Балл жоқ.
- Жаңалық үзіндісі (таратпа)
- Таймер
- ИИ-құрал: ChatGPT (жаңалық үзіндісін жасау және оқушылардың болжамдарын тез талдау үшін)
Тіркелгеннен кейін ашылады: Сабақтың ортасы (20-25 мин) · Сабақтың соңы (5-10 мин) · Рефлексия (5 мин)

Материал иесіздендіріліп жарияланды: автордың аты-жөні мен мектептің атауы алынып тасталған.

Мұғалім анықтамалығында: 130 бұйрық бойынша ҚМЖ қалай жазылады: қадамдар, мысал, үлгі

Өз тақырыбыңызға жоспар керек пе?

Бұл жоспар Telly ҚМЖ генераторында жасалған. Пәнді, сыныпты және тақырыпты көрсетіңіз — бірнеше минутта өз жоспарыңызды аласыз: бағалау критерийлері, дескрипторлар және дайын тапсырмалармен, Word форматында.