Дүниежүзі тарихы пәнінен үлгілік оқу бағдарламасы, 9‑сынып

Оқу мақсаттары

9‑сыныптың оқу мақсаттары бағдарламаның бөлімдері мен бөлімшелері бойынша. Мақсат коды — оған апаратын сілтеме.

1-бөлім. Әлеуметтік қатынастардың дамуы

1.1 Әлеуметтік құрылымдар

• 9.1.1.1 социалистік даму жолынан бас тартуға байланысты әлеуметтік құрылымдағы өзгерістерді анықтау

1.2 Әлеуметтік өзара әрекеттестік

• 9.1.2.1 батыс және шығыс мемлекеттеріндегі әлеуметтік құрылым ның ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықтап, әлеуметтік тігінен және көлденеңінен мобильділікке мысал келтіру
• 9.1.2.2 әлемнің жетекші және дамушы мемлекеттеріндегі халықтың өмір сүру деңгейіне әсер ететін факторлар ды анықтау
• 9.1.2.3 қоғамның тарихи даму бағытын үлгілей отырып, жаһандану процесіне байланысты қазіргі әлемдегі әлеуметтік өзгерістерді бақылау (еңбек миграциясы, әлеуметтік интеграция)
• 9.1.2.4 қоғамдық сананы қалыптастыруда бұқаралық ақпарат құралдары ның рөлін анықтау

2-бөлім. Мәдениеттің дамуы мен өзара әрекеттестігі

2.1 Дін

• 9.2.1.1 қоғам өміріндегі дәстүрлі және деструктивті діни ұйымдардың іс-әрекетіне баға беру
• 9.2.1.2 қазіргі қоғамдық-саяси мәселелерді түсіну және интерпретациялау үшін дін туралы білімдерін пайдалану
• 9.2.1.3 тарихи процестің сабақтастығын орнату арқылы адамзаттың өркениетті даму жолдарын қалыптас тырудағы әлемдік дін дердің рөлін анықтау

2.2 Өнер

• 9.2.2.1 танымал өнер қайраткерлерінің қоғамның дамуына ықпалын талдау және олардың қызметіне дүниежүзілік тарих контекстінде өзіндік баға беру
• 9.2.2.2 ХХ ғасырдың екінші жартысы - ХХI ғасырдың басындағы бұқаралық мәдениеттің қоғамның рухани дамуына ықпалын бағалау
• 9.2.2.3 ақпараттық қоғам жағдайындағы көркем шығармашы лықтың жаңа түрлерінің қалыптасуын талдау

2.3 Философиялық жүйелер

• 9.2.3.1 түрлі философиялық көзқарастар дың қазіргі қоғамдық өмірге ықпалын бағалау
• 9.2.3.2 адам құқықтарын қорғау идеяларының қазіргі халықаралық құқық қорғау ұйымдарының қызметіне ықпалын бағалау
• 9.2.3.3 жаһандану жағдайында ұлттық мәдени құндылықтар ды сақтаудың маңыздылығын дәлелдеу

2.4 Ғылым

• 9.2.4.1 ғылыми-техникалық революция ның әлеуметтік және экологиялық салдарын бағалау және интерпретациялау
• 9.2.4.2 адамзат өркениетінің дамуын үлгілеу арқылы жаһандық мәселелерді шешуде ғылым мен білімнің маңызы туралы қорытынды жасау
• 9.2.4.3 ғылыми жаңалықтардың (генетика, микробио логия, ақпараттық технологиялар, нанотехнологиялар, ядролық физика) қоғам дамуына ықпалын талдау

3-бөлім. Саяси жүйелердің дамуы мен өзара әрекеттестігі

3.1 Мемлекет: белгілері, құрылымы және басқару тәртібі

• 9.3.1.1 "Мемлекеттік әл-ауқаттылық" ұғымын 1970 – 1980 жылдардағы әлеуметтік саладағы өзгерістерді сипаттау үшін қолдану
• 9.3.1.2 Еуропа мен Азияның жетекші мемлекеттеріндегі конституция лық-құқықтық идеология ның қалыптасу жолдарын талдау (Жалпыға бірдей адам құқығы Декларациясы Еуропа ның Қауіпсіздік пен Ынтымақтастық Ұйымы, Еурокеңес, Гаагадағы Халықаралық сот)
• 9.3.1.3 мемлекеттердің тарихи даму заңдылықтарын анықтау
• 9.3.1.4 тұлғаның тарихтағы рөлін бағалау

3.2 Империя лар, соғысар, көтерілістер және революциялар

• 9.3.2.1 отаршылдық жүйе күйреуінің себептері мен салдарын талдау
• 9.3.2.2 "қырғи қабақ соғыс" ұғымын түсіндіру үшін тарихи оқиғаларды талдау
• 9.3.2.3 тарихи фактілер мен картаға сүйене отырып, әскери-саяси одақтар НАТО және ВШҰ-ның қарсылығын сипаттау
• 9.3.2.4 "қырғи қабақ соғыстан" кейін әлемдегі интеграция лық және дезинтеграциялық процестерді айқындау
• 9.3.2.5 аймақтық шиеленістер дің себептері мен салдарын тұжырымдау
• 9.3.2.6 халықаралық шиеленістерді реттеудегі БҰҰ-ның қызметін бағалау
• 9.3.2.7 қазіргі кездегі халықаралық лаңкестік және экстремизм проблемасын талдау
• 9.3.2.8 ХХ ғасырдың екінші жартысында әлемнің саяси картасын дағы өзгерістерді тұжырымдау және бағалау

4-бөлім. Экономикалық қатынастардың дамуы

4.1 Шаруашылық жүйелер: эволюция және өзара әрекеттес тік

• 9.4.1.1 XX ғасырдың 70-жылдарындағы жұмыссыздықтың себеп-салдарын талдау
• 9.4.1.2 "инфляция", "дағдарыс", "стагнация" ұғымдарын пайдалана отырып, XX ғасырдың екінші жартысындағы мемлекеттердің экономикалық дамуын интерпрета циялау
• 9.4.1.3 жаһандану жағдайында ғы экономикалық интеграцияның маңызын бағалау
• 9.4.1.4 себеп-салдарлық байланыстарды талдау арқылы социалистік шаруашылық жүйесінің дамуындағы қарама-қайшылықтарды анықтау
• 9.4.1.5 Оңтүстік -Шығыс Азия мемлекеттерінің қарқынды экономикалық дамуына ықпал ететін негізгі факторларды талдау

4.2 Экономикалық жүйелер дің тарихи үлгілері

• 9.4.2.1 экономикалық жүйелердің тиімділігін интерпретациялау және негіздеу
• 9.4.2.2 постиндустриалды қоғамның басты экономикалық ресурсы ретінде ақпараттың рөлін бағалау

Ұзақ мерзімді жоспар

Тоқсандар бойынша бөлімдер мен тақырыптар, оқу мақсаттарының кодтарымен. Код жоғарыдағы мақсат мәтініне апарады.

1-тоқсан

1‑бөлім. ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемнің саяси картасы

2‑бөлім. Халықаралық ұйымдардың қалыптасуы

2-тоқсан

3‑бөлім. ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемдік экономиканың дамуы

4‑бөлім. Екі полюсті әлемнен көп полюсті әлемге

5‑бөлім. Аумақтық мәселелерді шешудегі халықаралық ұйымдар

3-тоқсан

6‑бөлім. ХХ ғасырдың екінші жартысындағы батыс елдерінің даму ерекшеліктері

7‑бөлім. ХХ ғасырдың екінші жартысындағы Азия елдерінің даму ерекшеліктері

4-тоқсан

8‑бөлім. Қазіргі әлемнің жаһандануы

9‑бөлім. ХХ ғасырдың екінші жартысындағы- ХХI ғасырдың басындағы ғылым, білім, технология

10‑бөлім. ХХ ғасырдың екінші жартысындағы- ХХI ғасырдың басындағы мәдениет