Геометрия, 9‑сынып: БЖБ мен ТЖБ спецификациясы, 2026–2027
Тоқсандар бойынша: әр БЖБ қандай бөлімдер мен мақсаттарды тексереді, ұсынылатын ең жоғары балл және тапсырма түрлері, ТЖБ-ға арналған барлық мақсаттар.
Бағалау қағидалары не дейді
- БЖБ — 7 балдан 20 балға дейін, жұмыстың нысаны мен уақытын мұғалім өзі айқындайды (9‑тармақ).
- Тоқсанда БЖБ үш реттен артық өткізілмейді; төрт және одан көп бөлім болса, тақырыптар мен мақсаттар саны ескеріліп, бөлімдер біріктіріледі (12‑тармақ).
- Аптасына 1 сағат болса, тоқсанда БЖБ екі реттен артық өткізілмейді, бөлімдер біріктіріледі; баға жартыжылдыққа формативтік бағалау мен БЖБ бойынша қойылады (11, 28‑тармақтар).
- ТЖБ тоқсанның соңғы оқу күнінде өткізілмейді, бір пән бойынша БЖБ мен ТЖБ бір күнде өткізілмейді (13‑тармақ).
- ТЖБ тапсырмалары, олардың көлемі мен уақыты әдістемелік бірлестікте талқыланады (21‑тармақ).
- Тоқсандық баға — формативтік бағалаудың 25 %, БЖБ-ның 25 % және ТЖБ-ның 50 % (28‑тармақ).
Үлгілік қағидалар, № 125 бұйрық, 16.09.2026 жылғы № 257‑НҚ бұйрықтың редакциясында.
Мұндағы біздің ұсынысымыз
- Қандай бөлімдерді біріктіру керегі. Тоқсанда бөлім қағидалар рұқсат еткеннен көп болса, көрші бөлімдер жұмыстардағы мақсаттар саны шамамен тең болатындай біріктірілді.
- БЖБ-да қандай мақсаттарды тексеру керегі. «Тексеруге ұсынамыз» белгісі 2–4 мақсатта тұр: алдымен әр тақырыптан қолдану мен жоғары деңгей дағдыларына арналған мақсаттар, олар жетпесе — білу және түсіну мақсаттары. Бөлімнің қалған мақсаттары формативті бағаланады.
- БЖБ-ның ұсынылатын ең жоғары балы — 7–12 балл: тексерілетін 2–4 мақсат, әрқайсысына 3 балл, қағидалардағы 7–20 аралығында.
- Ойлау дағдыларының деңгейі — мақсаттың етістігі бойынша: «білу», «түсіну», «атау» — білу және түсіну; «шешу», «қолдану», «есептеу» — қолдану; «талдау», «бағалау», «негіздеу» — жоғары деңгей дағдылары.
- Тапсырма түрі — деңгейге қарай. Мақсаттарды, тапсырмалар мен балдарды түпкілікті мұғалім таңдайды.
1-тоқсан
Тоқсанда 1 бөлім — әр бөлімге бір БЖБ.
БЖБ 1. Жазықтықтағы векторлар
Ұсынылатын ең жоғары балл: 7–12 (ұсыныс: 2–4 мақсат, әрқайсысына 3 балл; қағидалар тек 7–20 аралығын белгілейді)
Бөлімнің оқу мақсаттары
БЖБ үшін жазбаша тексеруге болатын 2–4 мақсатты таңдаңыз; қалғандары формативті бағаланады.
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Жазықтықтағы векторлар | 9.1.4.1 | вектордың, коллинеар векторлардың, тең векторлардың, нөлдік вектордың, бірлік вектордың және вектор ұзындығының анықтамаларын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
| 9.1.4.2 | векторларды қосу, векторды санға көбейту ережелерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.4 | векторды екі коллинеар емес векторлар бойынша жіктеу тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.5 | екі вектордың арасындағы бұрыштың анықтамасын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.6 | векторлардың скаляр көбейтіндісін табу тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.7 | есептерді векторлық әдіспен шешу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.1 | вектордың координаталарын табу тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.2 | вектордың ұзындығын табу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.3 | векторлардың коллинеарлық шартын қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.3 | координаталары мен берілген векторларға амалдар қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.4 | векторлардың скаляр көбейтіндісін және оның қасиеттерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.3.5 | векторлар арасындағы бұрышты есептеу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.19 | есептер шығаруда векторларды қолдану тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ |
1-тоқсан бойынша ТЖБ
Тоқсанның барлық мақсаттары бөлімдер бойынша. ТЖБ-ның ең жоғары балы мен уақытын қағидалар белгілемейді: жұмыстың көлемі мен уақыты әдістемелік бірлестікте талқыланады (21‑тармақ).
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Жазықтықтағы векторлар | 9.1.4.1 | вектордың, коллинеар векторлардың, тең векторлардың, нөлдік вектордың, бірлік вектордың және вектор ұзындығының анықтамаларын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
| 9.1.4.2 | векторларды қосу, векторды санға көбейту ережелерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.4 | векторды екі коллинеар емес векторлар бойынша жіктеу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.5 | екі вектордың арасындағы бұрыштың анықтамасын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.6 | векторлардың скаляр көбейтіндісін табу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.7 | есептерді векторлық әдіспен шешу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.1 | вектордың координаталарын табу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.2 | вектордың ұзындығын табу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.3 | векторлардың коллинеарлық шартын қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.3 | координаталары мен берілген векторларға амалдар қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.4 | векторлардың скаляр көбейтіндісін және оның қасиеттерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.3.5 | векторлар арасындағы бұрышты есептеу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.19 | есептер шығаруда векторларды қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ |
2-тоқсан
Тоқсанда 1 бөлім — әр бөлімге бір БЖБ.
БЖБ 1. Жазықтықтағы түрлендірулер
Ұсынылатын ең жоғары балл: 7–12 (ұсыныс: 2–4 мақсат, әрқайсысына 3 балл; қағидалар тек 7–20 аралығын белгілейді)
Бөлімнің оқу мақсаттары
БЖБ үшін жазбаша тексеруге болатын 2–4 мақсатты таңдаңыз; қалғандары формативті бағаланады.
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Жазықтықтағы түрлендірулер | 9.1.4.8 | қозғалыстың түрлерін, композициясын және олардың қасиеттерін білу тексеруге ұсынамыз | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
| 9.1.4.9 | симметрия, параллель көшіру және бұру кезінде фигуралардың бейнелерін салу тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.10 | жазықтықта түрлендіруді қолдана отырып есептер шығару тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.11 | гомотетияның анықтамасын және қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.12 | гомотетия кезінде әртүрлі фигуралардың бейнелерін салу тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.13 | ұқсас фигуралардың анықтамасын және қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.14 | үшбұрыштар ұқсастығы белгілерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.15 | тікбұрышты үшбұрыштардың ұқсастығын білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.16 | үшбұрыш биссектрисасының қасиетін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.17 | ұқсас фигуралардың аудандары және ұқсастық коэффициенті арасындағы тәуелділік формуласын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
2-тоқсан бойынша ТЖБ
Тоқсанның барлық мақсаттары бөлімдер бойынша. ТЖБ-ның ең жоғары балы мен уақытын қағидалар белгілемейді: жұмыстың көлемі мен уақыты әдістемелік бірлестікте талқыланады (21‑тармақ).
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Жазықтықтағы түрлендірулер | 9.1.4.8 | қозғалыстың түрлерін, композициясын және олардың қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
| 9.1.4.9 | симметрия, параллель көшіру және бұру кезінде фигуралардың бейнелерін салу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.10 | жазықтықта түрлендіруді қолдана отырып есептер шығару | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.11 | гомотетияның анықтамасын және қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.12 | гомотетия кезінде әртүрлі фигуралардың бейнелерін салу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.4.13 | ұқсас фигуралардың анықтамасын және қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.14 | үшбұрыштар ұқсастығы белгілерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.15 | тікбұрышты үшбұрыштардың ұқсастығын білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.16 | үшбұрыш биссектрисасының қасиетін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.17 | ұқсас фигуралардың аудандары және ұқсастық коэффициенті арасындағы тәуелділік формуласын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
3-тоқсан
Тоқсанда 1 бөлім — әр бөлімге бір БЖБ.
БЖБ 1. Үшбұрыштарды шешу
Ұсынылатын ең жоғары балл: 7–12 (ұсыныс: 2–4 мақсат, әрқайсысына 3 балл; қағидалар тек 7–20 аралығын белгілейді)
Бөлімнің оқу мақсаттары
БЖБ үшін жазбаша тексеруге болатын 2–4 мақсатты таңдаңыз; қалғандары формативті бағаланады.
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Үшбұрыштарды шешу | 9.1.3.6 | косинустар теоремасын білу және қолдану тексеруге ұсынамыз | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
| 9.1.3.7 | синустар теоремасын білу және қолдану тексеруге ұсынамыз | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.3 | дұрыс көпбұрыштарды салу тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.8 |
іштей сызылған үшбұрыштың ауданын ( , мұндағы a, b – үшбұрыштың қабырғалары, – сырттай сызылған шеңбер радиусы) және сырттай сызылған көпбұрыштың ауданының (S = p. r мұндағы r – іштей сызылған шеңбер радиусы, p - көпбұрыштың жарты периметрi) формуларын білу және қолдану
|
Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.3.9 | шеңберге іштей немесе сырттай сызылған үшбұрыштардың аудандарын пайдаланып шеңбердің радиусын табу формулаларын білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.3.10 | синустар және косинустар теоремаларын үшбұрыштарды шешуде және қолданбалы есептерді шығаруда қолдану тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ |
3-тоқсан бойынша ТЖБ
Тоқсанның барлық мақсаттары бөлімдер бойынша. ТЖБ-ның ең жоғары балы мен уақытын қағидалар белгілемейді: жұмыстың көлемі мен уақыты әдістемелік бірлестікте талқыланады (21‑тармақ).
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Үшбұрыштарды шешу | 9.1.3.6 | косинустар теоремасын білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
| 9.1.3.7 | синустар теоремасын білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.3 | дұрыс көпбұрыштарды салу | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.3.8 |
іштей сызылған үшбұрыштың ауданын ( , мұндағы a, b – үшбұрыштың қабырғалары, – сырттай сызылған шеңбер радиусы) және сырттай сызылған көпбұрыштың ауданының (S = p. r мұндағы r – іштей сызылған шеңбер радиусы, p - көпбұрыштың жарты периметрi) формуларын білу және қолдану
|
Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.3.9 | шеңберге іштей немесе сырттай сызылған үшбұрыштардың аудандарын пайдаланып шеңбердің радиусын табу формулаларын білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.3.10 | синустар және косинустар теоремаларын үшбұрыштарды шешуде және қолданбалы есептерді шығаруда қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ |
4-тоқсан
Тоқсанда 1 бөлім — әр бөлімге бір БЖБ.
БЖБ 1. Шеңбер. Көпбұрыштар
Ұсынылатын ең жоғары балл: 7–12 (ұсыныс: 2–4 мақсат, әрқайсысына 3 балл; қағидалар тек 7–20 аралығын белгілейді)
Бөлімнің оқу мақсаттары
БЖБ үшін жазбаша тексеруге болатын 2–4 мақсатты таңдаңыз; қалғандары формативті бағаланады.
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Шеңбер. Көпбұрыштар | 9.1.1.1 | доға ұзындығының формуласын қорытып шығару және қолдану тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ |
| 9.1.1.2 | сектор мен сегмент ауданының формулаларын қорытып шығару және қолдану тексеруге ұсынамыз | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.1.3 | іштей сызылған бұрыш анықтамасын және оның қасиеттерін білу тексеруге ұсынамыз | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.1.4 | дөңгелектегі кесінділердің пропорционалдылығы туралы теоремаларды білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.1 | шеңберге іштей және сырттай сызылған төртбұрыштардың қасиеттері мен белгілерін білу және қолдану тексеруге ұсынамыз | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.2 | дұрыс көпбұрыштардың анықтамасын және қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.4 | дұрыс көпбұрышқа іштей және сырттай сызылған шеңберлердің радиустары арасындағы байланысты білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.5 | дұрыс көпбұрыштың қабырғаларын, периметрін, ауданын және оған іштей және сырттай сызылған шеңберлердің радиустарын байланыстыратын формулаларды білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.6 | үшбұрыш медианаларының қасиеттерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.18 | дұрыс көрбұрыштардың симметрияларын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
4-тоқсан бойынша ТЖБ
Тоқсанның барлық мақсаттары бөлімдер бойынша. ТЖБ-ның ең жоғары балы мен уақытын қағидалар белгілемейді: жұмыстың көлемі мен уақыты әдістемелік бірлестікте талқыланады (21‑тармақ).
| Бөлім | Код | Оқу мақсаты | Ойлау дағдыларының деңгейі | Ұсынылатын тапсырма түрі |
|---|---|---|---|---|
| Шеңбер. Көпбұрыштар | 9.1.1.1 | доға ұзындығының формуласын қорытып шығару және қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ |
| 9.1.1.2 | сектор мен сегмент ауданының формулаларын қорытып шығару және қолдану | Қолдану | ҚЖ, ТЖ | |
| 9.1.1.3 | іштей сызылған бұрыш анықтамасын және оның қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.1.4 | дөңгелектегі кесінділердің пропорционалдылығы туралы теоремаларды білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.1 | шеңберге іштей және сырттай сызылған төртбұрыштардың қасиеттері мен белгілерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.2 | дұрыс көпбұрыштардың анықтамасын және қасиеттерін білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.4 | дұрыс көпбұрышқа іштей және сырттай сызылған шеңберлердің радиустары арасындағы байланысты білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.5 | дұрыс көпбұрыштың қабырғаларын, периметрін, ауданын және оған іштей және сырттай сызылған шеңберлердің радиустарын байланыстыратын формулаларды білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.2.6 | үшбұрыш медианаларының қасиеттерін білу және қолдану | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ | |
| 9.1.4.18 | дұрыс көрбұрыштардың симметрияларын білу | Білу және түсіну | КДЖ, ҚЖ |
Ойлау дағдыларының деңгейлері және тапсырма түрлері
| Деңгей | Мақсаттардағы етістіктер | Ұсынылатын тапсырма түрлері |
|---|---|---|
| Білу және түсіну | білу, түсіну, атау, тану, сипаттау |
КДЖ — бірнеше жауаптың ішінен таңдау ҚЖ — қысқа жауап |
| Қолдану | қолдану, шешу, есептеу, табу, салу |
ҚЖ — қысқа жауап ТЖ — толық жауап |
| Жоғары деңгей дағдылары | талдау, бағалау, негіздеу, зерттеу | ТЖ — толық жауап |
БЖБ мен ТЖБ туралы оқу
Басқа сыныптар
- Геометрия, 7-сынып
- Геометрия, 8-сынып
- Геометрия, 9-сынып
- Геометрия, 10-сынып
- Геометрия, 11-сынып
Осы спецификация бойынша БЖБ немесе ТЖБ құрастырыңыз
Telly генераторы таңдалған оқу мақсаттарына тапсырмалар, дескрипторлар және қажетті ең жоғары баллға балл қою кестесін жинайды.
, мұндағы a, b – үшбұрыштың қабырғалары, – сырттай сызылған шеңбер радиусы) және сырттай сызылған көпбұрыштың ауданының (S = p. r мұндағы r – іштей сызылған шеңбер радиусы, p - көпбұрыштың жарты периметрi) формуларын білу және қолдану