География пәнінен үлгілік оқу бағдарламасы, 8‑сынып

Оқу мақсаттары

8‑сыныптың оқу мақсаттары бағдарламаның бөлімдері мен бөлімшелері бойынша. Мақсат коды — оған апаратын сілтеме.

1-бөлім. Географиялық зерттеу әдістері

1.1 Географиялық зерттеу әдістері

• 8.1.1.1 география ғылымының салаларға бөлінуін графикалық түрде көрсетіп түсіндіреді
• 8.1.1.2 география ғылымы салаларындағы маңызды зерттеулерді анықтайды
• 8.1.1.3 далалық, картографиялық, теориялық географиялық зерттеу әдістерінің мәнін түсіндіріп, қолданады
• 8.1.1.4 қазақстандық компонентті қосымша қамтумен сандық және сапалық географиялық деректерді өңдеп, талдайды
• 8.1.1.5 географиялық нысандардың, құбылыстардың және үдерістердің модельдерін түрлі материалдардан немесе түрлі техникаларда жасау арқылы ерекшеліктері мен қасиеттерін түсіндіреді
• 8.1.1.6 зерттеу нәтижелерін түрлі формада ұсынады

2-бөлім. Картография және географиялық деректер базасы

2.1 Географиялық карталар

• 8.2.1.1 тақырыптық карталарды сипаттайтын қосымша элементтерді құрастырады: профиль, диаграмма, график, кесте
• 8.2.1.2 географиялық шартты белгілер мен карталарды сипаттайтын қосымша элементтерді қолданумен тақырыптық карталарды оқиды
• 8.2.1.3 географиялық номенклатура нысандарын кескін картадан көрсетеді

2.2 Географиялық деректер базасы

• 8.2.2.1 ақпараттық-коммуникативтік технологияларды қолдана отырып, географиялық деректер базасын құрастырады

3-бөлім. Физикалық география

3.1 Литосфера

• 8.3.1.1 жер бедерінің қалыптасу және таралу заңдылықта рын зерттейді
• 8.3.1.2 жер бедері түрлерін жіктейді
• 8.3.1.3 жер бедері түрлерін жоспар бойынша сипаттайды
• 8.3.1.4 материктер мен мұхиттарда орналасқан ұқсас орографиялық бірліктерді салыстырады
• 8.3.1.5 тау жыныстары мен минералдарды түрлі белгілері бойынша жіктейді
• 8.3.1.6 тау жыныстары мен минералдардың қалыптасу заңдылықтарына байланысты пайдалы қазбалардың таралуына талдау жасайды
• 8.3.1.7 тау жыныстары мен минералдардың қасиеттерін анықтайды
• 8.3.1.8 тау жыныстарының жасын анықтау әдістерін түсіндіреді
• 8.3.1.9 геологиялық жылсанау мен геохронологиялық кестені талдап, жер қыртысының және тіршіліктің дамуындағы ірі кезеңдері мен геологиялық оқиғаларды ажырата алады
• 8.3.1.10 жергілікті компонентті қосымша қамту негізінде жер бедерінің адамзат тіршілігі мен шаруашылығына тигізетін әсеріне баға береді

3.2 Атмосфера

• 8.3.2.1 климат қалыптастырушы факторларды талдайды
• 8.3.2.2 атмосфераның ғаламдық циркуля циясын талдап, түсіндіреді
• 8.3.2.3 климаттық белдеулерді талдайды
• 8.3.2.4 әр материкте орналасқан ұқсас климаттық белдеулерді салыстырады
• 8.3.2.5 жергілікті компо нентті қосымша қамту негізінде климаттың адамзат тіршілігі мен шаруашылығына тигізетін әсеріне баға береді
• 8.3.2.6 адамзат әрекетінің атмосфера мен климатқа тигізетін кері әсерін топтастырады, шешу жолдарын ұсынады (қазақстандық компонент негізінде)

3.3 Гидросфера

• 8.3.3.1 құрлық суларының қалыптасу жолдарын анықтайды
• 8.3.3.2 құрлық суларының негізгі түрлерінің шаруашылық маңызын түсіндіреді (қазақстандық компонент негізінде)
• 8.3.3.3 өзен аңғарының құрылысын түсіндіреді
• 8.3.3.4 қазақстандық компонентті қосымша қамту негізінде өзендердің гидрологиялық режимін түсіндіреді
• 8.3.3.5 дүние жүзінің және Қазақстанның көлде рі мен мұздықтарын жоспар бойынша сипаттайды
• 8.3.3.6 ергілікті компо нентті қосымша қамту негізінде құрлық суларының экологиялық проблемаларын жіктеп, шешу жолдарын ұсынады
• 8.3.3.7 жергілікті компо нентті қосымша қамту негізінде су апаттарының алдын алу шараларын ұсынады

3.4 Биосфера

• 8.3.4.1 табиғат зоналары мен биіктік белдеулерінің қалыптасуын түсіндіреді
• 8.3.4.2 табиғат зоналарын жоспар бойынша сипаттайды
• 8.3.4.3 әр материкте орналасқан ұқсас табиғат зоналар мен биіктік белдеулерді салыстырады
• 8.3.4.4 мұхиттағы тіршілік дүниесінің таралуын анықтайды
• 8.3.4.5 өсімдік әлемі мен жануарлар дүниесін қорғау қажеттілігін дәлелдейді, қорғау жолдарын ұсынады

3.5 Табиғи-аумақтық кешендер

• 8.3.5.1 географиялық қабықтың құрамы мен құрылысын графикалық түрде көрсетіп, түсіндіреді
• 8.3.5.2 географиялық қабық заңдылықтарының маңыздылығын түсіндіреді

4-бөлім. Әлеуметтік география

4.1 Халық географиясы

• 8.4.1.1 халық санын анықтау әдістерін түсіндіреді
• 8.4.1.2 дүниежүзі елдерін халықтың ұдайы өсу түрі бойынша жіктейді
• 8.4.1.3 елдердің демографиялық жағдайын талдап, басты демографиялық көрсеткіштерін есептейді: халық саны, туу және өлім коэффициенттері, табиғи және механикалық өсім, жалпы өсім, жас-жыныстық көрсеткіштер, ұлттық және діни құрам
• 8.4.1.4 елдердің демографиялық көрсеткіштерін графикалық түрде ұсынып, түсіндіреді
• 8.4.1.5 дүниежүзі елдерін демографиялық проблемалары бойынша жіктейді
• 8.4.1.6 "демографиялық саясат" ұғымын түсіндіре отырып дүниежүзінің жекелеген елдеріне қатысты демографиялық саясаттың өзіндік моделін ұсынады

5-бөлім. Экономикалық география

5.1 Табиғи ресурстар

• 8.5.1.1 табиғи ресурстарды экономикалық және экологиялық тұрғыдан бағалайды
• 8.5.1.2 дүниежүзінің жекелеген аймақтарының табиғи ресурстық әлеуетін бағалайды
• 8.5.1.3 қазақстандық компонентті қосымша қамту негізінде жекелеген табиғат ресурстарын өңдеу технологиясын сипаттай отырып, орталықтары мен дайын өнім түрлерін атайды

5.2 Әлеуметтік-экономикалық ресурстар

• 8.5.2.1 қазақстандық компонентті қосымша қамту негізінде экономикалық инфрақұрылымның элементтерін сипаттап, маңыздылығына баға береді

5.3 Дүниежүзілік шаруашылықтың салалық және аумақтық құрылымы

• 8.5.3.1 өндіруші және өңдеуші, қызмет саласы шаруашылық түрлерін жіктейді
• 8.5.3.2 қазақстандық компонентті қосымша қамту негізінде ауылшаруашылық және өнеркәсіп өндірісін, қызмет саласын ұйымдастыру түрлерін сипаттайды
• 8.5.3.3 қазақстандық компонентті қосымша қамту негізінде ауыл шаруашылық және өнеркәсіп өндірісін, қызмет саласын орналастыру факторларын талдайды
• 8.5.3.4 дүниежүзі шаруашылығы салаларын жоспар бойынша сипаттайды

6-бөлім. Елтану және саяси география негіздері

6.1 Дүниежүзі елдері

• 8.6.1.1 саяси картаның басты нысандарын сипаттайды
• 8.6.1.2 елдерді басқару формасы және мемлекеттік құрылымы бойынша топтастырады
• 8.6.1.3 саяси картаның сандық және сапалық өзгерістерін талдайды
• 8.6.1.4 елдердің саяси-географиялық жағдайына баға береді
• 8.6.1.5 саяси интеграцияның қажеттілігі мен мақсаттарын түсіндіреді
• 8.6.1.6 Қазақстанның саяси интеграциядағы мүдделері мен мақсаттарын талдайды

Ұзақ мерзімді жоспар

Тоқсандар бойынша бөлімдер мен тақырыптар, оқу мақсаттарының кодтарымен. Код жоғарыдағы мақсат мәтініне апарады.

1-тоқсан

1 Географиялық зерттеу әдістері

1.1 Зерттеу және зерттеушілер

2 Картография және географиялық деректер базасы

2.1 Географиялық карталар

2.2 Географиялық деректер базасы

3 Физикалық география

3.1 Литосфера

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы

2-тоқсан

3 Физикалық география

3.2 Атмосфера

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы

3 Физикалық география

3.3 Гидросфера

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы

3 Физикалық география

3.4 Биосфера

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы

3-тоқсан

3 Физикалық география

3.5 Табиғи-аумақтық кешендер

1 Географиялық зерттеу әдістері

4 Әлеуметтік география

4.1 Халық географиясы

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы

5 Экономикалық география

5.1 Табиғи ресурстар

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы

4-тоқсан

5 Экономикалық география

5.2 Әлеуметтік-экономикалық ресурстар

5.3 Дүниежүзілік шаруашылықтың салалық және аумақтық құрылымы

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы

6 Елтану және саяси география негіздері

6.1 Дүниежүзі елдері

1 Географиялық зерттеу әдістері

2 Картография және географиялық деректер базасы