🧪 Индивидуальный рабочий лист
📘 Химия 📌 9-сынып ⛽ Тақырып: Көмірсутекті отындар. Отын түрлері
Оқушының аты-жөні:
Күні:
📋 Нұсқаулық: Барлық тапсырмаларды мұқият орында. Әр тапсырманың өз бағалау критерийі бар. Жауаптарыңды берілген орынға жаз. Қажет болса, сызба немесе кесте сызуға болады. Мақсат: көміртек бар отындардың қолданылуын, балама отын түрлерін, Қазақстандағы кен орындарын және экологиялық әсерін түсіну.
1 Теориялық сұрақ (2 балл)
1.1. Көмірсутекті отындар дегеніміз не? Құрамында көміртек бар қандай қосылыстар отын ретінде қолданылады? Кемінде үш мысал келтір.
1.2. «Отынның жану жылуы» дегеніміз не? Қысқаша түсіндір.
2 Балама отындарды зерттеу (2 балл)
Төмендегі кестені толтыр. Әр балама отын түрінің бір артықшылығы мен бір кемшілігін жаз.
| Отын түрі | Артықшылығы | Кемшілігі |
|---|---|---|
| Биоотын (биодизель) | ||
| Сутегі отыны | ||
| Электр энергиясы (электромобиль) |
3 Географиялық және экологиялық аспект (2 балл)
3.1. Қазақстандағы көмір, мұнай және табиғи газдың ірі кен орындарын ата (әрқайсысына кемінде бір).
3.2. Осы отындарды өндірудің қоршаған ортаға тигізетін үш теріс әсерін жаз.
4 Салыстыру кестесі (2 балл)
Төмендегі отын түрлерін салыстыр: табиғи газ, мұнай, көмір. Олардың жану өнімдері, экологияға әсері және қалдықтары бойынша айырмашылықтарын кестеге түсір.
| Отын түрі | Жану өнімдері (негізгі) | Қоршаған ортаға әсері |
|---|---|---|
| Табиғи газ | ||
| Мұнай (бензин, дизель) | ||
| Көмір |
5 Творчество және қорытынды (2 балл)
5.1. Өзіңнің көзқарасың бойынша, Қазақстанда қандай отын түрін дамыту тиімдірек: дәстүрлі (көмір, мұнай, газ) немесе балама отын? Неліктен? (3-4 сөйлем)
5.2. «Жасыл экономика» тұжырымдамасы аясында отынның болашағы қандай болуы мүмкін? Қысқаша эссе (5-6 сөйлем).
📌 Мұғалімге арналған бөлім: Жауаптар және бағалау критерийлері
10 балдық жүйе (барлық тапсырмалардың қосындысы = 10 балл)
1-тапсырма (2 балл)
• 1.1 (1 балл): Көмірсутекті отындарға анықтама берілген, кемінде 3 қосылыс аталған (метан, пропан, этан, бензин, керосин т.б.) – 0,5 балл; толық, дәл жауап – 1 балл.
• 1.2 (1 балл): Жану жылуының анықтамасы дұрыс берілген (заттың толық жануы кезінде бөлінетін жылу мөлшері) – 1 балл.